رخشندهٔ اعتصامی معروف به پروین اعتصامی در ۲۵ اسفند ۱۲۸۵ خورشیدی در شهر تبریز به دنیا آمد. پدرش یوسف اعتصامی آشتیانی (اعتصام الملک) از رجال نامی و نویسندگان و مترجمان مشهور اواخر دورهٔ قاجار بود. در کودکی با خانواده به تهران آمد. پایان‌نامهٔ تحصیلی خود را از مدرسهٔ آمریکایی تهران گرفت و در همانجا شروع به تدریس کرد. پیوند زناشویی وی با پسر عمویش بیش از دو و نیم ماه دوام نداشت. وی پس از جدایی از همسر، مدتی کتابدار کتابخانهٔ دانشسرای عالی بود. دیوان اشعار وی بالغ بر ۲۵۰۰ بیت است. وی در فروردین ۱۳۲۰ شمسی به علت ابتلا به حصبه درگذشت و در قم به خاک سپرده شد. او را «مشهورترین شاعر زن ایران» گفته‌اند.

پند و نصیحت

چو بفروختی، از که خواهی خرید
متاع جوانی به بازار نیست

جوانی، گه کار و شایستگی است
گه خودپسندی و پندار نیست

نبایست بر خیره از پا فتاد
چو جان خسته و جسم بیمار نیست

همین بس که از پا نیفتاده‌ای
بس افتادگان را پرستار نیست

مپیچ از ره راست، بر راه کج
چو در هست، حاجت به دیوار نیست

مگوی از گرفتاری خویشتن
ببین کیست آنکو گرفتار نیست

بچشم بصیرت بخود در نگر
ترا تا در آئینه، زنگار نیست

همه کار ایام، درس است و پند
دریغا که شاگرد هشیار نیست

ترا بار تقدیر باید کشید
کسی را رهائی از این بار نیست

بدشواری ار دل شکیبا کنی
ببینی که سهل است و دشوار نیست

از امروز اندوه فردا مخور
نهان است فردا، پدیدار نیست

گر آلود انگشتهایت به خون
شگفتی ز ایام خونخوار نیست

چو خارند گلهای هستی تمام
گل است اینکه داری بکف، خار نیست

ز آزادگان، بردباری و سعی
بیاموز، آموختن عار نیست

تو خاطر نگهدار شو خویش را
که ایام، خاطر نگهدار نیست

ره زندگان است، عیبش مکن
گر این راه، همواره هموار نیست

پی کارهائی که گوید برو
ترا با فلک، دست پیکار نیست

به جایی که بار است بر پشت مور
برای تو، این بار، بسیار نیست

نشاید که بیکار مانیم ما
چو یک قطره و ذره بیکار نیست